YENLENEBLR ENERJ KAYNAKLARININ BELGELENDRLMES

VE DESTEKLENMESNE LKN YNETMELK

 

Bu Ynetmelik, 21 Temmuz 2011  tarih ve 28001 sayl Resm Gazetede yaynlanmtr.

 

 

BRNC BLM

Genel Esaslar ve Yenilenebilir Enerji Kaynak Belgesine likin Hkmler

 

Ama ve kapsam

Madde 1 (1) Bu Ynetmelik; retim lisans sahibi tzel kiilere yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim tesisleri iin Yenilenebilir Enerji Kaynak Belgesi verilmesi ile 5346 sayl Yenilenebilir Enerji Kaynaklarnn Elektrik Enerjisi retimi Amal Kullanmna likin Kanun kapsamnda iletilecek YEK Destekleme Mekanizmasnn kuruluu ve ileyiini dzenlemek amacyla kamu tzel kiilerinin grev ve yetkileri ile ilgili gerek ve tzel kiilerin hak ve sorumluluklarna ilikin usul ve esaslar kapsar.

 

Dayanak

Madde 2 (1) Bu Ynetmelik, 10/5/2005 tarihli ve 5346 sayl Yenilenebilir Enerji Kaynaklarnn Elektrik Enerjisi retimi Amal Kullanmna likin Kanunun 5, 6, 6/A, 6/B ve 11 inci maddeleri ile 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayl Elektrik Piyasas Kanununun 5 inci maddesi hkmlerine dayanlarak hazrlanmtr.

 

Tanmlar

Madde 3 (1) Bu Ynetmelikte geen;

a) Biyoktle: Organik atklarn yan sra bitkisel ya atklar, tarmsal hasat artklar dhil olmak zere, tarm ve orman rnlerinden ve bu rnlerin ilenmesi sonucu ortaya kan yan rnlerden elde edilen kaynaklar,

b) Bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklar: Rzgr, gne, jeotermal, biyoktle, biyoktleden elde edilen gaz (p gaz dhil), dalga, aknt enerjisi ve gel-git ile kanal veya nehir tipi veya rezervuar alan onbe kilometrekarenin altnda olan veya pompaj depolamal hidroelektrik retim tesisi kurulmasna uygun elektrik enerjisi retim kaynaklarn,

c) p gaz: p dhil dier atklardan enerji elde edilmesi amacyla retilen gaz,

) DUY: 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayl Resm Gazetede yaymlanan Elektrik Piyasas Dengeleme ve Uzlatrma Ynetmeliini,

d) Fatura dnemi: DUY ile belirlenen fatura dnemini,

e) Gn ncesi fiyat: Gn ncesi planlama kapsamnda belirlenen sistem marjinal fiyatlarn ya da gn ncesi piyasasnda belirlenen nihai piyasa takas fiyatlarn,

f) Hibrit tesis: Birisi bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarndan olmak zere iki veya daha fazla enerji kaynan kullanarak elektrik enerjisi reten tesisi,

g) lgili mevzuat: Elektrik piyasasna ilikin kanun, ynetmelik, tebli, genelge, Kurul kararlar ile ilgili tzel kiilerin sahip olduu lisans veya lisanslar,

) Jeotermal kaynak: Yerkabuundaki doal s nedeniyle scakl srekli olarak blgesel atmosferik ortalama scakln zerinde olan, erimi madde ve gaz ierebilen doal su, buhar ve gazlar ile kzgn kuru kayalardan elde edilen su, buhar ve gazlar,

h) Kanun: 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayl Elektrik Piyasas Kanununu,

) Kesinlemi gn ncesi retim/tketim program (KGP): Bir uzlatrmaya esas veri-eki biriminin bal olduu dengeden sorumlu tarafn ykmllklerine ve gn ncesi dengeleme sonucuna bal olarak bir sonraki gne ilikin gerekletirmeyi ngrd ve sistem iletmecisine dengeleme g piyasasnn balangcnda bildirdii retim ya da tketim deerlerini,

i) Kurum: Enerji Piyasas Dzenleme Kurumunu,

j) LY: Elektrik Piyasasnda Lisanssz Elektrik retimine likin Ynetmelii,

k) Muafiyetli retim miktar: Her bir perakende sat lisans sahibi datm irketinin kendi blgesinde, LY kapsamnda yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim tesisi kuran gerek veya tzel kiilerin retim tesislerinde ilgili Ynetmelik hkmlerine uygun olarak retip sisteme verdikleri ihtiya fazlas elektrik enerjisi miktarn,

l) Milli Yk Tevzi Merkezi (MYTM): TEA bnyesinde yer alan ve elektrik enerjisi arz ve talebinin gerek zamanl olarak dengelenmesinden ve sistem iletiminden sorumlu merkezi,

m) deme ykmll oran (YO): Tketicilere elektrik enerjisi sat yapan tedarikilerin demekle ykml olaca tutarn hesaplanmasnda kullanlacak olan, her bir tedarikinin tketicilerine satt elektrik enerjisi miktarnn, bu tedarikilerin tamamnn tketicilere satt toplam elektrik enerjisi miktarna blnmesi suretiyle hesaplanan oran,

n) deme ykmll tutar (YT): Her bir tedariki iin deme ykmll oran (YO) dikkate alnarak PMUM tarafndan tahsil edilecek tutar,

o) Piyasa Mali Uzlatrma Merkezi (PMUM): TEA bnyesinde yer alan, grev ve sorumluluklar Kanunda ve ilgili mevzuatta belirlenen ve gn ncesi planlama/gn ncesi piyasas ve uzlatrma i ve ilemlerini yapmakla grevli ve yetkili birimi,

) Piyasa ynetim sistemi (PYS): Dengeleme mekanizmas ve uzlatrmaya ilikin ilemlerin yrtlmesi amacyla, Piyasa letmecisi, sistem iletmecisi, piyasa katlmclar ve sayalarn okunmasndan sorumlu iletim ve datm lisans sahibi tzel kiilerin kullanmna sunulan ve kk istemci yapsnda alan uygulamalar,

p) Sistem marjinal fiyat (SMF): Dengeleme g piyasas kapsamnda, dengeleme amacyla iletim sistemi kstlar dikkate alnmakszn; sistemin enerji an gidermek iin yk aldrlan dengeleme birimlerine uygulanan, kabul edilen en yksek saatlik yk alma teklif fiyatn veya sistemin enerji fazlasn gidermek iin yk attrlan dengeleme birimlerine uygulanan, kabul edilen en dk saatlik yk atma teklif fiyatn,

r) Tedariki: Elektrik piyasasnda serbest ve/veya serbest olmayan tketicilere elektrik enerjisi sat yapan retim irketleri, OSB retim lisans sahipleri, otoprodktrler, otoprodktr gruplar, toptan sat irketleri ve perakende sat lisansna sahip irketleri,

s) Uzlatrmaya esas veri-eki birimi (UEVB): Her bir piyasa katlmcsna ilikin uzlatrma hesaplamalarnn yaplabilmesi amacyla, piyasa katlmclar tarafndan tanmlanarak PYS araclyla kayd yaplan aktif elektrik enerjisi reten ya da tketen birimleri,

) YEK Destekleme Mekanizmas (YEKDEM): Bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim faaliyeti gsteren retim lisans sahibi tzel kiilerin bizzat ve LY kapsamnda yenilenebilir enerji kaynaklarndan retim yapan kiilerin blgelerinde bulunduklar perakende sat lisans sahibi datm irketleri araclyla faydalanabilecei fiyatlar, sreler ve bunlara yaplacak demelere ilikin usul ve esaslar ieren destekleme mekanizmasn,

t) YEK Kanunu: 10/5/2005 tarihli ve 5346 sayl Yenilenebilir Enerji Kaynaklarnn Elektrik Enerjisi retimi Amal Kullanmna likin Kanunu,

u) YEK toplam bedeli (YEKTOB): YEK Destekleme Mekanizmasna tabi olan tzel kiilerin her biri tarafndan iletim veya datm sistemine verilen elektrik enerjisi miktar ile nihai YEK listesindeki fiyatlarn arplmas suretiyle, enerjinin sisteme verildii tarihteki Trkiye Cumhuriyet Merkez Bankas dviz al kuru zerinden Trk Liras olarak hesaplanan bedellerin toplamn,

) YEKBED: YEK Bedelini,

v) YEKDEM katlmcs: YEKDEMe tabi olan her bir lisansl retim tesisi veya perakende sat lisans sahibi datm irketlerini,

y) Yenilenebilir enerji kaynak belgesi (YEKBEL): Yenilenebilir enerji kaynaklarndan retilen elektrik enerjisinin ulusal piyasada ve uluslararas piyasalarda alm satmnda kaynak trnn belirlenmesi ve takibi iin retim lisans sahibi tzel kiiye Kurum tarafndan verilen belgeyi,

z) Yenilenebilir enerji kaynaklar (YEK): Hidrolik, rzgr, gne, jeotermal, biyoktle, biyoktleden elde edilen gaz (p gaz dhil), dalga, aknt enerjisi ve gel-git gibi fosil olmayan enerji kaynaklarn,

ifade eder.

(2) Bu Ynetmelikte gemekle birlikte tanmlanmam dier terim ve kavramlar ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.

 

YEK belgesi

Madde 4 (1) YEK belgesi;

a) Lisans kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynandan retilebilir elektrik enerjisinin ulusal ve/veya uluslararas piyasalarda satnda kaynak trnn belirlenmesi ve takibi,

b) Lisans kapsamndaki retim tesisinde bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarndan retilen elektrik enerjisi iin YEKDEM kapsamndaki uygulamalardan yararlanlmas,

c) Yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim tesisinde retilen elektrik enerjisinin emisyon ticareti kapsamndaki piyasalarda satnda kaynak trnn belirlenmesi ve takibi iin kullanlmas

amalaryla verilir.

(2) retim lisans sahibi tzel kiilere verilen lisans belgesi, lisans kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynandan retilebilir elektrik enerjisinin, ulusal ve/veya uluslararas piyasalarda satnda kaynak trnn belirlenmesi ve takibi ile YEKDEM kapsamndaki uygulamalardan yararlanmak amacyla Yenilenebilir Enerji Kaynak Belgesi (YEKBEL) olarak lisans sresince geerlidir.

(3) Kurum, her yl Nisan aynda, lisans YEKBEL olarak geerli lisans sahiplerini, emisyon ticareti kapsamndaki piyasalarda kaynak trnn belirlenmesi ve takibi amacyla lisans baznda yenilenebilir enerji kaynandan retilerek sisteme verilen elektrik enerjisi miktarn, hibrit tesisler bakmndan yenilenebilir enerji kaynandan yaplan retim miktarn Kurum internet sayfasnda duyurur.

(4) Hibrit tesisler bakmndan;

a) Gne enerjisinden retilen elektrik enerjisi miktar, YEK Kanununun 6 nc maddesinin beinci fkras uyarnca Bakanlka karlacak ynetmelik hkmleri erevesinde,

b) Gne enerjisi hari yenilenebilir enerji kaynaklarndan retilen elektrik enerjisi ise bu Ynetmelie gre Kurumca karlacak tebli hkmleri erevesinde

tespit edilir.

 

KNC BLM

YEK Destekleme Mekanizmasna Kayt Esaslar

 

YEK destekleme mekanizmas

Madde 5 (1) YEK Destekleme Mekanizmas (YEKDEM);

a) Bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim faaliyeti gsteren retim lisans sahibi tzel kiilerin kayt olmak suretiyle faydalanabilecei YEK Kanununa ekli I ve II sayl Cetveller uyarnca belirlenecek fiyatlar,

b) LY kapsamnda yenilenebilir enerji kaynaklarndan elektrik retimi yapan kiilerin blgesinde bulunduklar perakende sat lisans sahibi datm irketi araclyla faydalanacaklar YEK Kanununa ekli I ve II sayl Cetveller uyarnca belirlenecek fiyatlar,

c) Bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal retim faaliyeti gsteren retim lisans sahibi tzel kiiler ile LY kapsamnda yenilenebilir enerji kaynaklarndan elektrik retimi yapan kiilerin yararlanabilecei sreleri,

) (a) ve (b) bentleri kapsamndaki kiilere yaplacak demelere ilikin usul ve esaslar

kapsayan destekleme mekanizmasdr.

(2) YEKDEM, PMUM tarafndan takvim yl baznda iletilir. YEKDEMe bir takvim yl iin tabi olan retim lisans sahipleri, uygulamaya dahil olduklar takvim yl ierisinde YEKDEMden kamaz.  LY kapsamnda yenilenebilir enerji kaynaklarndan retim yapan kiiler uygulama dna kamaz.

 

YEKDEMe kayt bavurular

Madde 6 (1) retim lisans, bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynaklarna dayal olup YEK belgesi olarak da geerli olan lisans sahibi tzel kiiler, lisans baznda, bir sonraki takvim ylnda YEKDEMe kayt olmak istemeleri halinde 31 Ekim tarihine kadar EK-1 Bavuru Dilekesiyle Kuruma bavuru yapar. Bavuru, hibrit tesisler bakmndan bu Ynetmelik kapsamndaki yenilenebilir enerji kaynandan retilen miktar, dierleri iin lisans kapsamndaki retim miktarnn tamamn kapsar.

(2) Muafiyetli retim miktarn satn almakla ykml olan perakende sat lisans sahibi datm irketleri, blgelerindeki muafiyetli retim miktar iin 31 Ekim tarihine kadar EK-2 bavuru dilekesi ile YEKDEMe kayt olmak iin Kuruma bavurmak zorundadr.

(3) YEKDEMe kayt olmak isteyen retim lisans sahipleri ile blgelerindeki muafiyetli retim miktar iin YEKDEMe bavuru yapacak perakende sat lisans sahibi datm irketleri b